Chrapanie i bezdech periodyczny

(materiały ze strony www.mojdentysta.com.pl
Serdecznie dziękuję Panu doktorowi Marcinowi Doleckiemu)

Doktorbart - dentysta Poznań


Normalne oddychanie polega na swobodnym przepływie powietrza przez gardło I płuca. Kiedy się nie śpi, mięśnie pomagają w utrzymaniu otaczających struktur tak by powietrze dostawało się do płuc i nie napotykało na swojej drodze na przeszkody. Podczas snu mięśnie są w stanie spoczynku ale drogi oddechowe w gardle powinny pozostać otwarte w celu umożliwienia dostarczenia powietrza do płuc.

Chrapanie jest poważnym problemem dotykającym 60% mężczyzn i 40% kobiet w wieku pomiędzy 40 a 60 rokiem życia. Medycyna i stomatologia w większości traktują chrapanie jako niedogodność. Wielu bliskich uważa chrapanie za poważny problem społeczny jako że pogarsza też i ich sen. W odpowiedzi, szturchają swych partnerów w żebra, lub śpią w osobnych sypialniach. Nasi pacjenci często narzekają na chrapanie - negatywnie wpływa na ich związek i małżeństwo. Chrapanie może prowadzić do bardziej poważnego stanu zwanego obstrukcyjnym bezdechem periodycznym.
Chrapanie pojawia się gdy język pacjenta opada do tyłu i częściowo zatyka drogi oddechowe. Obstrukcyjny bezdech periodyczny pojawia się gdy język całkowicie blokuje drogi oddechowe przez zmieniający się okres czasu.

Bezdech jest zaprzestaniem oddychania nosowego na dziesięć sekund. Trzydzieści lub więcej epizodów bezdechu podczas siedmiogodzinnego okresu snu w nocy jest uważane za bezdech senny. Ludzie dotknięci tym schorzeniem mają kilkaset epizodów bezdechu w nocy, każdy trwający od 10 do 200 sekund. Ogranicza to ilość tlenu dostarczanego ciału i mózgowi i zakłóca normalny cykl snu. Dzienne objawy bezdechu sennego wahają się od łagodnej niezdolności do koncentracji do ekstremalnej senności w momencie cichego siedzenia. Ci pacjenci mogą zasnąć podczas oglądania telewizji, w pracy, czy nawet podczas prowadzenia samochodu! Poważne przypadki bezdechu sennego mogą stanowić zagrożenie dla życia. Może ono spowodować nadciśnienie , które może sprowokować udar lub zawał. Ponieważ bezdech senny jest medycznym zaburzeniem z poważnymi implikacjami zdrowotnymi, radzi się wszystkim pacjentom by skonsultowali się z lekarzem rodzinnym lub specjalistą zaburzeń snu zanim rozpocznie się leczenie aparatem doustnym. Dokładna diagnoza obstrukcyjnego bezdechu periodycznego może być postawiona wyłacznie na podstawie testu snu zwanego polisomnogramem wykonywanego w warunkach szpitalnych. Test zmierzy ilość i długość epizodów bezdechu, oceni wysycenie tlenem, oceni etapy snu, i wykrywa ilość przebudzeń pacjenta.

Aparaty dentystyczne używane w leczeniu chrapania i bezdechu sennego są tak zaprojektowane, by umożliwić oddychanie poprzez przesunięcie żuchwy do przodu co otwiera drogi oddechowe, pozwalając na swobodne oddychanie. Do powstania zaburzenia przyczyniają się problemy takie jak zatkanie nosa, wąskie górne drogi oddechowe I nadwaga pacjenta, która powoduje zwężenie dróg oddechowych. Problemy z chrapaniem pojawiają się często u pacjentów z niedorozwiniętymi żuchwami i głębokim zgryzem.

Doktorbart - dentysta PoznańIndywidualne dopasowane aparaty są skuteczne zwłaszcza u pacjentów z łagodnym lub średnio zaawansowanym chrapaniem I bezdechem sennym. W gabinecie Mój Dentysta koryguję ten problem u młodszych dzieci za pomocą aparatów czynnościowych, które przesuwają żuchwę do przodu w celu zapobieżenia chrapaniu i bezdechowi, który może się rozwinąć później. Pacjenci poszukujący dróg leczenia tego problemu muszą odwiedzić dentystę wytrenowanego w badaniu dróg oddechowych, migdałków, języczka, rozmiaru łuków zębowych, SSŻ, pozycji żuchwy, stopnia głębokości zgryzu i pozycji języka. W gabinecie pacjent podaje również informacje związane z zaawansowaniem schorzenia, w tym o objawach związanych z chrapaniem i bezdechem sennym w tym o stopniu chrapania: jak ono działa na najbliższą osobę, zatrzymania oddechu podczas snu, kaszel i walka o oddech, bóle głowy, braki koncentracji, zapominanie, senność w ciągu dnia, brak energii, zmęczenie, zmiany osobowości, drażliwość, zmniejszony popęd płciowy, zasypianie w samochodach, podczas oglądania telewizji i w kinie, zasypianie w pracy itp.

Fakty na temat chrapania:

- Około jedna na osiem osób chrapie
- Około 18 milionów ludzi cierpi na bezdech periodyczny
- 28% mężczyzn powyżej 65 roku życia cierpi na bezdech periodyczny
- Do 50% pacjentów cierpiących na bezdech periodyczny ma nadciśnienie krwi
- U pacjentów z bezdechem periodycznym wzrasta ryzyko zawału i udaru
- Prawie 60% społeczeństwa cierpi na senność w trakcie dnia, efekt uboczny bezdechu periodycznego
- Chrapanie mija lub zmniejsza się znacznie u pacjentów noszących w ustach aparaty
- W USA, choroby będące konsekwencją powikłań snu kosztują państwo 15.9 miliarda dolarów.

*Fakty dzięki uprzejmości National Sleep Foundation, American Sleep Apnea Association i American Academy of Sleep Medicine

Pamiętaj, chrapanie to poważny problem społeczny dla najbliższych i czasami jest powodem rozpadu małżeństwa. Jednakże, obstrukcyjny bezdech periodyczny to także zaburzenie oddychania o poważnym charakterze, potencjalnie groźne dla życia. Charakteryzuje się krótkimi okresami zaniku oddychania podczas snu.

Sposoby leczenia

Ciągłe ciśnienie powietrza (CPAP)

Urządzenie CPAP jest leczeniem z wyboru w medycynie. Niestety, pacjenci na nie narzekają. Pacjentowi zaleca się noszenie ciasno dopasowanej maski , która jest przypasana do głowy i połączona z wężem przyczepionym do sprężarki. Powietrze jest wtłaczane pod ciśnieniem przez nos by otworzyć drogi oddechowe podczas snu. Narzekania na temat użycia tej dmuchawy obejmują hałas z pompy, zmianę głosu podrażnienia skóry w miejscach kontaktu z maską, suchość nosa i gardła, bóle głowy z powodu pasków biegnących naokoło głowy, trudności z zaśnięciem i wydychaniem powietrza wbrew powietrzu wtłaczanemu przez nos.
Zaletą tego urządzenia jest 100% skuteczność w momencie gdy się go używa. Literatura sugeruje że 30-40% użytkowników CPAP przestaje używać to urządzenie po okresie do dziewięćdziesięciu dni od początku terapii.

Zabieg chirurgiczny

W momencie gdy bardziej zachowawcze metody nie odnoszą rezultatu, twój lekarz może zalecić zabieg chirurgiczny. Ta metoda jest najbardziej inwazyjna i bolesna, dlatego wykonywana jest w ostrych przypadkach bezdechu sennego gdy nadmierny rozrost tkanek, takich jak języczek podniebienia lub przerost podniebienia miękkiego, zmniejsza przestrzeń dla dróg oddechowych. Przed podjęciem decyzji o zabiegu warto zapoznać z ryzykiem i efektami ubocznymi tego zabiegu.

Zabieg chirurgiczny w zależności od diagnozy może być wykonany na nosie, górnej części gardła, niższej części gardła lub wszystkich trzech obszarach.

Chirurgia nosa

Zabieg chirurgiczny może być wymagany by oczyścić jamę nosa zamkniętą na skutek przerostu małżowin nosowych, skrzywionej przegrody nosa, guzów, polipów lub jako korekta zmian po urazie.

Doktorbart - dentysta Poznań


Operacja gardła

Górna część gardła
i) Plastyka podniebienia i języczka
Laryngolog usuwa część języczka, podniebienia miękkiego i przerosłą tkankę miękką z tyłu gardła.

Po zabiegu pacjenci odczuwali ból gardła, dyskomfort, zmiany głosu (mowa nosowa) I trudności w połykaniu, a także zapływanie płynów do nosa podczas połykania jedzenia.
ii) Usunięcie migdałka środkowego
Laryngolog usuwa środkowy migdał w momencie gdy przerośnięta tkanka limfoidalna zatyka drogi oddechowe.

Dolna część gardła - usuwanie migdałków podniebiennych

Laryngolog może ocenić potrzebę usuwania igdałków podniebiennych jeśli są czynnikiem przyczyniającym się do chrapania I bezdechu sennego.

Terapia aparatami doustnymi

Doktorbart - dentysta Poznań


Aparaty wewnątrzustne są niechirurgiczną, zachowawczą metodą przesunięcia dolnej szczęki i języka do przodu i w ten sposób otwarcia dróg oddechowych.

Aparat wewnątrzustny jest noszony każdej nocy. Zapobiega on chrapaniu i bezdechowi sennemu. Jeśli aparat nie jest noszony, objawy powrócą. Aparaty wewnątrzustne są generalnie wygodne i łatwe w noszeniu. Dzięki swym wymiarom są przechowywane w niewielkim pudełku - łatwo jest je wziąć w podróż. Jako że większość osób cierpiących na obstrukcyjny bezdech senny mają łagodny do umiarkowanego stopień zaawansowania schorzenia, a duża część pacjentów źle toleruje urządzenie CPAP, terapia aparatami wewnątrzustnymi powinna być dla wielu pacjentów leczeniem z wyboru.

Doktorbart - dentysta Poznań


Co zrobić by dobrze się wyspać?

- Codziennie idź do łóżka o tej samej porze
- Unikaj alkoholu
- Ćwicz regularnie by mieć pod kontrolą swą wagę i ciśnienie krwi
- Unikaj kofeiny po 18:00
- Unikaj dużych posiłków przed pójściem do łóżka
- Przed pójściem do łóżka wykonuj ćwiczenia relaksacyjne
- Zainwestuj w dobry materac i poduszkę
- Utrzymuj temperaturę w pokoju w komfortowym zakresie
- Stwórz relaksujące środowisko w sypialni

Jak zmniejszyć ryzyko chrapania

- Trenuj spanie na boku
- Zrzuć nadwagę
- Używaj sprayów do nosa by udrożnić go
- Przed pójściem do łóżka unikaj alkoholu i środków nasennych

Test - chrapanie i bezdech

Czy któraś z sytuacji ma zastosowanie u Ciebie?

• Czy masz tendencję do zasypiania podczas:
- Siedzenia i czytania
- Oglądania telewizji
- Biernego siedzenia w miejscach publicznych (kino, zebrania)
- Jako pasażer w samochodzie na krótkich trasach
- Odpoczynku po południu
- Siedzenia i rozmowy
- Siedzenia cicho po obiedzie
- Siedzenia w samochodzie zatrzymanym na chwilę
- Podczas prowadzenia samochodu
• Czy po nocnym odpoczynku:
- Budzisz się z bólem głowy
- Czujesz się zmęczony, wyczerpany
• Czy podczas snu
- Głośno chrapiesz
- Przestajesz oddychać
- Dławisz się lub walczysz o złapanie oddechu
- Gwałtownie rzucasz I obracasz się
- Zgrzytasz zębami
• Czy znacząco przybrałeś na wadze w ciągu ostatnich 12 miesięcy?
• Czy masz nadciśnienie krwi



Pozostałe porady:

Chrapanie - poważna sprawa
Jak powinna wyglądać prawidłowa higiena jamy ustnej?
Nieświeży oddech
Objaw za dużego, wysadzonego i bolesnego na nagryzanie zęba.
Jak wygrać z nadwrażliwością zęba na zimno, słodkie oraz kwaśne?
Co zrobić gdy krwawią dziąsła?
Kieszonka dziąsłowa – co zrobić kiedy boli dziąsło między zębami?
Plamy i uszkodzenia szkliwa po antybiotykoterapii
Od Malucha do Starszaka – czyli higiena zębów mlecznych
Wszystko co chcielibyście wiedzieć o wybielaniu
Czym jest bruksizm i jak się go leczy?
Jak się przygotować do zabiegu w narkozie?
Zapalenie dziąseł kobiet ciężarnych
Sporo o Periodontitis i jak się „to” leczy
Profilaktyka nowotworów jamy ustnej
Przeczytaj przed wybielaniem
Groźne zmiany na języku
Leczenie ortodontyczne
Jak uzupełnić brak dolnych przyśrodkowych siekaczy?
Rozszczep wargi i/lub podniebienia - standard postępowania